Aktualności

Maraton

Lubartowski Klub Pływacki "Skalar" po raz trzeci wspiera podopiecznych Fundacji "Stella" im. Agaty Orłowskiej organizując na ich rzecz Charytatywny Maraton Pływacki "Pływamy dla...". Uczestnicy Maratonu każdego roku biją nowe rekordy. Tym razem wspieramy dzieci cierpiace na chorobę pęcherzowego oddzielania się naskórka - Epidermolysis Bullosa znaną pod skrótem EB.

Zapraszamy miłośników sportów wodnych do wzięcia udziału w Maratonie.

Świat Motylków

Nabór do projektu "Świat Motylków"

Ogłoszenie o naborze do projektu Fundacja „Stella” im. Agaty Orłowskiej prowadzi nabór do realizacji projektu pod tytułem „Świat Motylków” współfinansowanego ze środków PFRON

Fundacja „Stella” im. Agaty Orłowskiej zaprasza 50 osobową grupę osób z otoczenia chorych na pęcherzowe oddzielanie się naskórka Epidermolysis Bullosa - skrót EB) wraz ze swoimi bliskimi obciążonymi chorobą, do udziału w warsztatach mających na celu nabywanie umiejętności rehabilitacyjnych, pielęgnacyjnych i życiowych.

Warsztaty obejmują wykłady i indywidualne szkolenie rodziców, pełnoletniego rodzeństwa, pełnoletnich dzieci, współmałżonków, opiekunów prawnych oraz kadry podejmującej działania na rzecz chorych na EB zamieszkujących na terenie całej Polski.

Projekt zakłada dwa etapy realizacji dla 5 grup po 10 uczestników w każdej grupie tj. osób z otoczenia chorych na EB.

Terminy I etapu:

1. 17.02.2018 - 20.02.2018

2. 24.02.2018 - 27.02.2018

3. 03.03.2018 - 06.03.2018

4. 10.03.2018 - 13.03.2018

5. 17.03.2018 - 20.03.2018

Realizacja II etapu projektu planowana jest w okresie wakacyjnym, a dokładne terminy zostaną ustalone i podane po zakończeniu naboru do projektu. II etap trwa 6 dni dla każdej grupy. Organizator zapewnia zakwaterowanie i wyżywienie - śniadanie i obiadokolacja. Miejsce realizacji projektu: Fundacja „Stella” im. Agaty Orłowskiej w Lubartowie, ul. Cicha 27 Zgłoszenia przjymowane są na formularzu załączonym do ogłoszenia, jedynie tradycyjną drogą pocztową i drogą elektroniczną, a w tytule wiadomości należy wpisać "Rekrutacja do projektu Świat Motylków". Organizator zastrzega sobie prawo odwołania warsztaów tj. realizacji projektu w przypadku nie zebrania wymaganej liczby uczystników.

Zainteresowane osoby prosimy o kontakt: Fundacja Stella im. Agaty Orłowskiej 21-100 Lubartów, ul. Cicha 27, tel. (+48) 605 039 779, e-mail: fundacja@stella.com.pl Osoba do kontaktu: koordynator projektu Monika Wasilewska - Puchacz

1% podatku

Rozpoczynamy akcję 1% podatku

Im więcej nam podarujecie, tym więcej możemy pomagać naszym podopiecznym w codziennej rehabilitacji.

Pamiętajcie o naszych podopiecznych, którzy na swoją sprawność i samodzielność ciężko pracują każdego dnia, ponoszą wraz z rodzinami wiele wyrzeczeń, żeby zmniejszać maksymalnie możliwie swoje ograniczenia.

Jeśli nie macie nikogo bliskiego, kogo moglibyście wesprzeć, to pomóżcie dzieciom z Fundacji Stella im. Agaty Orłowskiej w codziennej rehabilitacji. Podarujcie im 1%

Prosimy o udostępnianie i wsparcie Dziękujemy za Wasze wielkie serca

Zakończenie projektu Trening Umiejętności Społecznych

Nasi podopieczni zakończyli Trening Umiejętności Społecznych. Za udział w zadaniu oraz wytrwałą pracę zostali nagrodzeni dyplomami i upominkami. Gratulacje dla uczestników

5 Jubileusz Fundacji "Stella" im. Agaty Orłowskiej

Fundacja "Stella", która opiekuje się dziećmi niepełnosprawnymi oraz wymagającymi rehabilitacji i pomocy specjalistycznej, świętowała 5-lecie swojego istnienia. Spotkanie w Hotelu Wincentów połączone było z zabawą dla dzieci. Społeczność Fundacji złożyła sobie życzenia świąteczne. Były gratulacje, życzenia i łamanie się opłatkiem oraz wspólne kolędowanie i ... oczywiście tort urodzinowy!

W spotkaniu udział wzięło wielu znakomitych gości - lekarze, rehabilitanci, sponsorzy Fundacji, jej przyjaciele, przybył także burmistrz Lubartowa Janusz Bodziacki.

fot. Ola Jędryszka

USPRAWNIANIE W WODZIE Z WYKORZYSTANIEM GIMMASTYKI W WODZIE I INNOWACYJNEJ METODY WATSU

Zapewniamy atrakcyjną i bezpieczną formę aktywności ruchowej, skuteczne sesje terapeutyczne oraz dobrą zabawę w ciepłej wodzie

GIMMASTYKA W WODZIE jest bardziej efektywna niż tradycyjne metody terapeutyczne, ze względu na opór wody. Ćwiczenia nie męczą dzięki wyporności wody, nie obciążają kręgosłupa, stawów, wiązadeł i ścięgien. Dodatkowo dzięki zabawowej formie zajęć, usprawnianie jest atrakcyjne.

Metoda WATSU wykorzystuje fizyczne właściwości i możliwości wody, jako źródła wysokiej skuteczności terapeutycznej. Rezultaty: zmniejszenie napięcia mięśni, dolegliwości bólowych, depresji, nadpobudliwości, zwiększenie ruchomości w stawach, obniżenie rytmu serca, usunięcie napięcia i zmęczenia, polepszenie jakości snu, procesów trawienia, aktywacja układu odpornościowego, procesów samoleczenia oraz wzrost dobrego samopoczucia. Zalety metody: szybki efekt terapii, bezwysiłkowy i bezbolesny jej przebieg, relaksacyjny charakter zabiegu oraz duża widowiskowość sesji. ZAPRASZAMY

Usprawnienie w wodzie

Świat Motylków

W związku z realizacją projektu mającego na celu pomoc chorym na wyjątkowo ciężką chorobę o nazwie pęcherzowe oddzielanie się naskórka używany skrót EB (Episermolysis Bullosa), zamieszkującym na terenie Polski, zwracamy się z gorącą prośbą o przekazanie darowizny dla naszej fundacji. Zebrane środki zostaną przeznaczone na rehabilitację "Dzieci Motyli" aby ulżyć im w codziennym, ogromnym cierpieniu.

Fundacja "Stella" im. Agaty Orłowskiej od 5 lat prowadzi kompleksową rehabilitację tj. intelektualną i ruchową, zdrowotną i społeczną, przede wszystkim dzieci i młodzieży niepełnosprawnej z terenu województwa lubelskiego. W marcu 2014 roku podjęliśmy wyzwanie i jako jedyna placówka rehabilitacyjna w Polsce zaopiekowaliśmy się chorymi na pęcherzowe oddzielanie się naskórka(EB) z terenu całego kraju. EB to choroba genetyczna, występuje 1/5000 urodzeń,w Polsce żyje ok. 200 chorych, w tym większość, to dzieci.

Niemowlęta często rodzą się z ubytkami skóry, które potrafią sięgać nawet do 80% całego ciała, tworzą się pęcherze i ogromne rany. Dochodzi do zbliznowaceń, które powstając w tych samych miejscach tworzą przykurcze, zrastają się palce u stóp i dłoni formując piąstki. Operacyjne rozdzielanie palców nie przynosi efektów bez stałej rehabilitacji. Choroba występuje również wnętrze organizmu, w przełyku powstają pęcherze, rany, dochodzi do zwężeń przełyku i całkowitego zamknięcia jego światła. Dzieci żywione są sondą żołądkową i pozajelitowo. Choroba jest okrutna, niesie za sobą ogromne spustoszenie organizmu, a nawet śmierć. Nie istnieje lekarstwo na EB. Można jedynie prowadzić leczenie zachowawcze.

Nasza Fundacja organizuje dla chorych na EB i ich bliskich turnusy i warsztaty rehabilitacyjne, pielęgnacyjne, opatrunkowe i żywieniowe. Uczymy ich jak żyć z chorobą, jak w warunkach domowych pielęgnować chorego, opatrywać rany i jakie opatrunki stosować, żeby wyrządzały jak najmniej szkody nieuszkodzonej skórze, ustalamy zapotrzebowanie na odpowiednie wartości odżywcze tj. dostosowujemy indywidualnie dietę, informujemy o żywieniu zastępczym lub wspomagającym tj. odżywkami medycznymi, uczymy ich, jak prowadzić codzienną rehabilitację w domu, żeby jak najdłużej zachowali podstawową ruchliwość ciała, wspieramy ich psychicznie oraz w placówce fundacji prowadzimy kompleksową rehabilitację stosując jak najbardziej bezpieczne metody usprawniania naszych podopiecznych z EB. Posiadając wiedzę o chorobie i własne doświadczenie życia z nią (ja i mój brat jesteśmy chorzy na EB) staramy się ulżyć zarówno samym chorym, jak i ich bliskim w ogromnym cierpieniu.

Oczekujemy wsparcia podejmowanych przez nas działań za co będziemy niezmiernie wdzięczni.

Z wyrazami szacunkuPrezes Fundacji "Stella" im. Agaty Orłowskiej Monika Wasilewska - Puchacz

NABÓR DO PROJEKTU „Trening Umiejętności Społecznych"

Fundacja „Stella" im. Agaty Orłowskiej prowadzi nabór do realizacji zadania publicznego pod tytułem „Trening Umiejętności Społecznych"

Kandydaci do projektu:

  • dzieci od 5 roku życia i młodzież niepełnosprawna z powiatu lubartowskiego, parczewskiego i radzyńskiego, w szczególności osoby:
  • z problemami w nawiązywaniu i utrzymywaniu prawidłowych relacji społecznych,
  • przejawiające trudności w efektywnej komunikacji,
  • wycofane,
  • nieśmiałe,
  • agresywne,
  • z Zespołem Aspergera,
  • z Zespołem Downa,
  • Autyzmem i innymi dysfunkcjami

Zadanie będzie realizowane poprzez prowadzenie TUS w formie warsztatów grupowych, z częstotliwością 4 spotkań w miesiącu, trwających 1,5 godziny zegarowej każde, w łącznym wymiarze 20 spotkań dla każdego uczestnika.

Czas realizacji zadania: od 01-07-2017 do 31-12-2017

Miejsce realizacji projektu: Fundacja „Stella" im. Agaty Orłowskiej w Lubartowie, ul. Cicha 27

Informujemy, że Trening będzie prowadzony przez 2 terapeutów posiadających wymagane uprawnienia /Certyfikaty/ do prowadzenia TUS oraz 1 wolontariusza wspierającego pracę terapeutów.

Liczba miejsc jest ograniczona.

Zainteresowane osoby prosimy o kontakt:

Fundacja Stella im. Agaty Orłowskiej

21-100 Lubartów, ul. Cicha 27, tel. (+48) 605 505 607, e-mail: fundacja@stella.com.pl

Zadanie dofinansowane przez Województwo Lubelskie

Stella Pack i Fundacja Ronalda McDonalda organizują bezpłatne badania USG dla dzieci

W dniach 20-21 września przyjedzie do Lubartowa Ambulans Fundacji Ronalda McDonalda, w którym będzie można nieodpłatnie wykonać profilaktyczne badania USG dzieciom na obecność komórek nowotworowych. Do badania zapraszamy dzieci w wieku od 9 miesięcy do 6 lat. Aby przebadać dziecko należy się wcześniej zapisać na konkretny dzień i godzinę. Badania będą odbywać się 20 i 21 września w godzinach 10:00- 18:00, na parkingu przed siedzibą firmy Stella Pack, czyli przy ul. Krańcowej 67 w Lubartowie. Badanie trwa około 15 minut i jest całkowicie bezpieczne i bezbolesne.

Zapisy:

pod numerem telefonu: 796 781 579

w terminie: 15-16.09, godz. 8:00 - 16:00

aby dokonać zapisu dziecka należy podać: Imię i nazwisko dziecka, PESEL dziecka, imię i nazwisko rodzica, tel. kom. rodzica.

Ilość miejsc jest ograniczona, decyduje kolejność zgłoszeń.

AKCJA ZBIÓRKI NAKRĘTEK TRWA! PRZYŁĄCZ SIĘ!

Zbieramy na zakup sprzętu rehabilitacyjnego, który jest niezbędny do prowadzenia kompleksowej terapii usprawniającej. Cel zbiórki jest naprawdę ważny. Wspierajcie nas zbierając nakrętki.

W kilku miejscach pojawią się kosze na nakrętki, które będą przewożone do siedziby placówki, to między innymi szkoła i biblioteka w Firleju, szkoła nr 4 w Lubartowie oraz szkoła w Ostrowie Lubelskim, czekamy na decyzję - pozwolenie szpitala w Lubartowie na postawienie kosza na nakrętki, można je dostarczać również do szkoły w Brzeźnicy Książęcej, do siedziby Stella Pack sp. z o.o. sp.k. w Lubartowie przy ulicy Krańcowej i oczywiście do naszej placówki w czasie godzin otwarcia. Jak widzicie miejsc zbiórki jest wiele, gdzie, komu bliżej i wygodniej, tam może pozostawić dla nas zebrane nakrętki.

Prosimy zgłaszajcie nam punkty, gdzie jeszcze możemy z Waszą pomocą prowadzić zbiórkę nakrętek, im więcej takich punktów tym szybciej będziemy mogli zrealizować nasze plany rozwoju placówki rehabilitacyjnej, której działania na rzecz osób niepełnosprawnych są bardzo potrzebne na naszym terenie.

Z Waszą pomocą do tej pory odstawiliśmy do skupu już 680 kg nakrętek. Dziękujemy wszystkim, którzy zaangażowali się w zbiórkę.

Aktualnie realizowany projekt

Fundacja Stella obecnie realizuje projekt „Dzielny Samodzielny”, który jest współfinansowany ze środków PFRON. Celem programu „Dzielny Samodzielny” jest zwiększenie samodzielności osób niepełnosprawnych, wzmocnienie ich relacji z otoczeniem i zwiększenie umiejętności komunikowania się. Najkrócej mówiąc celem programu jest zwiększenie komfortu życia osoby niepełnosprawnej. W projekcie bierze udział 55 osobowa grupa dzieci, młodzieży i osób dorosłych dotkniętych niepełnosprawnością. Cel projektu będzie osiągany poprzez prowadzenie rehabilitacji osób niepełnosprawnych w różnych typach placówek oraz poprzez indywidualną i grupową terapię psychoruchową podnoszącą poziom funkcjonowania fizycznego i intelektualnego. Jest to projekt wieloletni a jego zakończenie jest planowane na 31 marca 2018r.

Jak pomagaliśmy w zeszłym roku?

Fundacja w roku 2015 przeprowadziła łącznie 5796 zajęć/zabiegów/ćwiczeń indywidualnych i grupowych, w tym 3721 to zajęcia dla dzieci i młodzieży, a 2075 to zabiegi dla osób dorosłych.

Fundacja poprzez swoje działania przyczynia się do łamania barier, jakie napotykają osoby niepełnosprawne i ich bliskich uniemożliwiające im samodzielne funkcjonowanie w otoczeniu. Ograniczenia finansowe niepełnosprawnych, ich rodziców (opiekunów) na prowadzenie systematycznej i kompleksowej terapii, brak nieodpłatnych ofert terapeutycznych na naszym rynku, czy też zbyt długi okres oczekiwania na rehabilitację refundowaną przez NFZ w stosunku do negatywnych skutków odraczania terapii, to tylko niektóre przyczyny, które prowadzą do pogłębiania się dysfunkcji całej rodziny. W związku z tym, że długotrwała niepełnosprawność prowadzi do zubożenia rodzin, nasza Fundacja pełni ważną rolę w rehabilitacji zarówno zdrowotnej jak i społecznej na naszym terenie, przywracając najbardziej możliwie uczestnictwo osób niepełnosprawnych, jak i ich bliskich w życiu społecznym. Fundacja w 80% świadczy nieodpłatne usługi terapeutyczne. Obecnie pod stałą, nieodpłatną opieką Fundacji jest 56 rodzin, w których przynajmniej jeden z nieletnich członków tych rodzin jest obciążony niepełnosprawnością wymagającą systematycznej rehabilitacji ruchowo – intelektualnej, jednak oczekujących na objęcie nieodpłatną opieką w usprawnianiu ich funkcji życiowych jest coraz więcej

Czym są metody rehabilitacyjne Vojty i NDT Bobath?

Postaramy się opowiedzieć jak najbardziej zrozumiale.

Hania, Gabryś i Kinga, każde z nich raz w tygodniu wkłada wiele wysiłku, żeby być sprawniejszym. Każde z nich ma inne schorzenie, inne dysfunkcje i codzienne problemy ale korzystają z tych samych terapii metodą Vojty i NDT Bobath, które przynoszą im ulgę, większą sprawność i samodzielność. Poza pracą z terapeutą w placówce, muszą ćwiczyć codziennie w domu.

Metoda Vojty to stymulacja mająca na celu uruchomienie właściwej matrycy ruchu, którą każdy człowiek ma zaprogramowaną według genetycznego schematu. Pojawiająca się przeszkoda w ośrodkowym układzie nerwowym powoduje, że człowiek nie może czerpać informacji z programu rozwoju ruchowego i rozwoju mechanizmów kontroli postawy, które są tam zakodowane. Rozwój dziecka następuje wraz ze zwiększającym się zainteresowaniem światem i rozwojem bodźców wzrokowych. Chęć poznania otoczenia u osób z nieprawidłowym napięciem mięśniowym i przetrwałe odruchy prymitywne powodują, że zaczyna posługiwać się on zastępczymi wzorcami ruchowymi tzw. patologicznymi. Metoda Vojty daje możliwość aktywizacji pracy mięśni rotujących kręgosłup, które leżą głęboko i bodźce powierzchowne do nich nie docierają. Aby osiągnąć prawidłową postawę ciała, właściwy wyprost wszystkich odcinków kręgosłupa, należy zmusić do pracy najgłębszą warstwę mięśni krótkich rotatorów kręgów. Co to oznacza? To, że jeśli te mięśnie nie są używane, w krótkim czasie zostaną zastąpione tkanką łączną, która nie pozwoli utrzymać kręgosłupa we właściwym wyproście. Celem terapii jest osiągnięcie wzorców ruchowych w najbardziej prawidłowym kształcie, wówczas dziecko ma możliwość wykonać ruch, którego samo nie byłby w stanie zrobić, co pozwala mu odczuwać i poznawać własne ciało, gromadzić nowe doświadczenia ruchowe. Wielokrotne powtarzanie ćwiczeń prowadzi do stymulacji ośrodkowego układu nerwowego. Aktywizowanie podczas terapii umożliwia wykorzystanie stymulacji w motoryce, a tym samym przyczynia się do większej sprawności fizycznej dziecka.

Metoda NDT-Bobath. Podstawowym założeniem tej terapii jest przygotowanie pacjenta do możliwie samodzielnego funkcjonowania. Metoda NDT-Bobath nie zawiera żadnych gotowych zestawów ćwiczeń. Cała strategia postępowania usprawniającego oparta jest na wnikliwej analizie problemu klinicznego, precyzyjnej ocenie zarówno rozwoju psychomotorycznego, jak i potencjału rehabilitacyjnego. Celem terapii jest optymalizacja podstawowych funkcji życiowych poprzez poprawę kontroli posturalnej i torowanie ruchów selektywnych oraz regulację napięcia mięśniowego. Hmm…. To chyba mało zrozumiałe, spróbujmy inaczej. Terapia NDT-Bobath jest prowadzona przede wszystkim po to, aby pomóc naszym podopiecznym przystosować się do funkcjonowania w codziennym otoczeniu. Podstawą stosowania tej metody jest doskonała znajomość rozwoju neurofizjologicznego człowieka. Dziecko z jakąkolwiek niesprawnością ruchową nieprawidłowo czuje własne ciało, i nieprawidłowo wykonuje poszczególne ruchy, co jest przyczyną jego dalszego, nieprawidłowego rozwoju. Terapeuta prowadzi rehabilitację w taki sposób, aby poprzez ćwiczenia i codzienne funkcjonowanie eliminować złe wzorce ruchowe, a utrwalać te dobre. Ćwiczy całe ciało, umiejętnie kierując ruchami, zapewnia ich właściwy kierunek, ułatwia osiągnięcie stabilizacji kończyn w podporach, zachowanie pozycji. W ten sposób dostarcza uczestnikom terapii odpowiednich bodźców czuciowych i doznań ruchowych. Tempo i rytm ćwiczeń zawsze dobierane są indywidualnie, bo nie mogą być dla naszych podopiecznych zbyt męczące. Terapia przebiega w sposób zaplanowany, zadaniowy, przyjemny dla jej uczestników, ukierunkowany na ich satysfakcję z rezultatów terapii, co następnie przekłada się na możliwości ich uczestnictwa w życiu codziennym. W obu prezentowanych metodach bardzo ważną rolę pełnią rodzice i opiekunowie pacjenta. Są oni pełnoprawnymi członkami zespołu terapeutycznego i bez ich aktywnego włączenia się w proces usprawniania nie byłoby możliwe osiągnięcie dobrych wyników terapii.

Fundacja Stella im. Agaty Orłowskiej zaprasza na atrakcje dla dzieci podczas XXIII Święta Roweru.

Fundacja „Stella” im. Agaty Orłowskiej realizuje projekt pod tytułem „Dzielny Samodzielny” współfinansowanego ze środków PFRON Konkurs 24 o zlecenie realizacji zadań w ramach art. 36 ustawy z dnia 27 sierpnia 1997r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnieniu osób niepełnosprawnych. Zobacz ogłoszenie

W sobotę 05.03.2016 r., pomiędzy godziną 19:30 a 21:30 na pływalni MOSiR w Lubartowie odbędzie się II Charytatywny Maraton Pływacki „Pływamy dla...” Tym razem fundusze zebrane podczas zawodów powędrują dla podopiecznych naszej Fundacji. Zachęcamy do udziału zarówno dzieci, jak i dorosłych, to świetna okazja by aktywnie spędzić czas i przy okazji pomóc potrzebującym. Koszt uczestnictwa w maratonie to minimum 10 zł.

Warunki uczestnictwa:

  • uczestnictwo w imprezie jest możliwe po wcześniejszej akceptacji regulaminu imprezy i podpisaniu oświadczenia o braku przeciwwskazań zdrowotnych do wzięcia w niej udziału;
  • w maratonie mogą wziąć udział zarówno dzieci jak i dorośli;
  • zapisy dla dzieci trwają w godzinach 18.00 ­ 19.30, a dla dorosłych w godzinach 20.30 ­ 23.30 w dniu 05.03.2016 r.na terenie pływalni MOSiR;
  • koszt uczestnictwa w maratonie to minimum 10 zł, a zebrane w ten sposób pieniądze zostaną przekazane dla Fundacji Stella

Cały regulamin jest dostępny na stronie: http://www.lkp­skalar.pl/aktualnosci.html

Ogłoszenie o naborze do projektu: Zapraszamy do udziału w projekcie „PZU – Paszportem do Sprawności i Samodzielności”.Realizowanym przez Fundację „Stella” im. Agaty Orłowskiej w ramach współpracy z Fundacją PZU. Zobacz ogłoszenie

Fundacja „Stella” im. Agaty Orłowskiej prowadzi nabór do realizacji zadania publicznego pod tytułem „Jestem Samodzielny” Zobacz ogłoszenie

W dniu 28.06 (niedziela) podczas XXII Święta Roweru w Lubartowie odbędzie się zbiórka do puszek na rehabilitację dzieci i młodzieży - podopiecznych Fundacji "Stella" im. Agaty Orłowskiej oraz zakup sprzętu rehabilitacyjnego. Zbiórka pod hasłem "Jesteśmy kowalami losu niepełnosprawnych dzieci" otrzymała numer "2015/2489/OR". Dane zawarte w zgłoszeniu zostały zamieszczone na portalu zbiórek publicznych "LINK do indywidualnej zbiórki". Dzięki Waszym nawet najdrobniejszym datkom, będziemy mogli pomóc wielu dzieciom w stałej rehabilitacji, która jest ważną częścią ich drogi do osiągnięcia możliwie najlepszej sprawności i samodzielności. Nie bądźmy obojętni na ból i cierpienie. Wasza dobroczynność, to szansa dla naszych dzieci na rehabilitację jakiej bezwarunkowo potrzebują."